Pronuntiatio restituta- łacina restytuowana

Wymowa łaciny restytuowanej (łac. pronuntiatio restituta) to sposób odtwarzania brzmienia łaciny klasycznej, czyli takiej, jaką posługiwano się w starożytnym Rzymie w okresie republiki i wczesnego cesarstwa. Opiera się na badaniach językoznawczych: analizie tekstów antycznych, zapisów błędów ortograficznych, transkrypcji greckich oraz porównaniach z językami romańskimi.

Celem tej rekonstrukcji jest możliwie wierne oddanie pierwotnej fonetyki łaciny, w odróżnieniu od wymowy tradycyjnej (np. kościelnej), która ukształtowała się znacznie później i różni się w zależności od kraju.

Cechy charakterystyczne

wymowa jest „twardsza” i bardziej regularna niż w wersjach późniejszych, każda litera ma zasadniczo jedną wartość fonetyczną,

Przykłady wymowy

Poniżej kilka liter i dyftongów, które brzmią inaczej, niż średniowieczna i kościelna wymowa:

C – zawsze wymawiane jako k

Caesar → Kaj-sar G – zawsze twarde, jak polskie g

legio → legio V – wymawiane jak ł (angielskie w)

vinum → łinum S – zawsze bezdźwięczne, jak polskie s

rosa → rosa

Dyftongi (dwugłoski)

AE – wymawiane jako aj

Caesar → Kaj-sar OE – wymawiane jako oj

poena → poj-na